Double portrait with hat 

Η ψυχή που παραμένει δακρυσμένη απ το χτες είναι ήσυχη-η εξορία της ανεστάλη. Χώρα χωρίς τέχνη, μονάχα η φύση. Η μνήμη, αγνή μανόλια, τόσο μακρινή Είμαι τυφλή και φτιαγμένη από ένα μικρό κομμάτι γης. Αλλά το ατενές σου βλέμμα δεν μ αφήνει ποτέ. Κι ο άγγελός σου με κρατά. 

Double portrait with hat 

Η Dora Maar (Henriette Theodora Markovitch, 1907-1997) Γαλλο-Κροατικής καταγωγής, γεννημένη στο Παρίσι και μεγαλωμένη στην Αργεντινή, ήταν φωτογράφος, ζωγράφος και ποιήτρια με εμπνευσμένο αλλά και ιδιαίτερα φορτισμένο έργο, απόρροια από τη μία του φυσικού της ταλέντου και από την άλλη της έντονης και με χαρακτηριστικές διακυμάνσεις ζωής της. Σπούδασε φωτογραφία και ζωγραφική και πολύ γρήγορα άπλωσε τις καλλιτεχνικές της αρετές. Από τις αρχές του 1930 το φωτογραφικό έργο της διακατέχεται από τις θέσεις, τις τεχνικές και την ιδιοσυγκρασία των Σουρεαλιστών σε συνδυασμό με την τάση της να μαγνητίζεται από ότι ιδιαίτερο και ακραίο. Οι φωτογραφίες της των φτωχών του Παρισιού μετά το κραχ του 1929 ξεχωρίζουν γιατί συνδυάζουν την πίστη στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια με τα μυστηριώδη σουρεαλιστικά πρότυπα και της προσφέρουν μια ξεχωριστή θέση στον κύκλο των Παριζιάνων καλλιτεχνών. Νέα, σκεπτόμενη, όμορφη και αινιγματική, πολιτικά ευαισθητοποιημένη, διάγει μια δημιουργική περίοδο κατά την οποία παράγει εξαιρετικές εικόνες φωτογραφίζοντας είτε νεκρές φύσεις, πορτρέτα, μόδα, γυμνά είτε διάφορες σκηνές στους δρόμους του Παρισιού, της Βαρκελώνης και του Λονδίνου, αποκαλύπτοντας την παραδοξότητα της καθημερινής ζωής. Το 1936 η γνωριμία της με τον Pablo Picasso έμελλε να σημαδέψει ανεξίτηλα την ζωή της. Γίνεται η μούσα και ερωμένη του για περίπου μια δεκαετία κατά τη διάρκεια της οποίας ο ζωγράφος δημιουργεί σπουδαία έργα (Guernica, The Weeping Woman, Dora Maar seated, Dora Maar with cat κ.ά). Η Maar βάζει μερικές κάθετες πινελιές στο άλογο της Guernica, ως μια ελάχιστη αλλά ιδιαιτέρως συμβολική συμμετοχή. Αυτό που αργότερα της δίνει ευρύτερη φήμη είναι οι φωτογραφίες που κάνει στο ατελιέ του ζωγράφου καλύπτοντας όλα τα στάδια δημιουργίας αυτού του αριστουργήματος. Το 1945, η έμφυτη υπερευαισθησία της, οι καταθλιπτικές της τάσεις και η απόγνωση που φέρνει ο χωρισμός της από τον Picasso κλονίζουν επικίνδυνα την ψυχική της υγεία. Ο Picasso της παραχωρεί ένα σπίτι στην εξοχή και ο καλός τους φίλος ποιητής Paul Eluard την συστήνει στον ψυχίατρο Jacques Lacan ο οποίος μέσω της ψυχανάλυσης την βοηθά σταδιακά να ανακάμψει. Αργότερα, την κατευθύνει να βρει καταφύγιο στην Ρωμαιοκαθολική εκκλησία. Επιστρέφει στη δημιουργία επικεντρώνοντας το καλλιτεχνικό της ενδιαφέρον στην προσωπική ποίηση και τη ζωγραφική που την συνοδεύουν ως το τέλος της ζωής της χωρίς ποτέ να ξεχάσει τον Picasso. Χαρακτηριστικά αναφέρει: Μετά τον Picasso, o Θεός. Σε ένα ποίημα γράφει: Η ψυχή που παραμένει δακρυσμένη απ’ το χτες είναι ήσυχη-η εξορία της ανεστάλη. Χώρα χωρίς τέχνη, μονάχα η φύση. Η μνήμη, αγνή μανόλια, τόσο μακρινή… Είμαι τυφλή… και φτιαγμένη από ένα μικρό κομμάτι γης. Αλλά το ατενές σου βλέμμα δεν μ’ αφήνει ποτέ. Κι ο άγγελός σου με κρατά.

Η φωτογραφία της «Double portrait with hat, 1936-37» έχει έναν κυβιστικό χαρακτήρα περικλείοντας στοιχεία σουρεαλιστικού πειραματισμού. Προήλθε από μοντάζ αρνητικών με παράλληλη χειρονακτική επέμβαση.

Κείμενο: Δημήτρης Τσεβάς.

Από το «Dora Maar With And Without Picasso: A Biography, by Mary Ann Caws»

Πρόσφατα Άρθρα

News (19 Φεβ 2019)

Το έργο του Βασίλη Καρκατσέλη στο πλαίσιο της ομαδικής έκθεσης 7+1 χωροΣυνθέσεις Τη ματιά του πάνω στο πως γεννιέται μια φωτογραφία, πως και κατά πόσο απεικονίζει την πραγματικότητα και ποια η...

News (18 Φεβ 2019)

Η Fujfjilm Hellas συμμετέχει στο λαμπρό φινάλε της έκθεσης “Ο Εθνικός Κήπος στις τέσσερις εποχές του χρόνου” με πλήρες πρόγραμμα καλλιτεχνικών showcases και παρουσίασης των κορυφαίων...

Photo Clubs (11 Φεβ 2019)

Η φωτογραφική ομάδα The PHOTO GANG ξεκίνησε διαδικτυακά πριν περίπου ένα χρόνο από τους ερασιτέχνες φωτογράφους Κωνσταντίνο Ευγενίδη και Γρηγόρη Βασιλειάδη.Η σκέψη μιας φωτογραφικής ομάδας με τα...

News (09 Φεβ 2019)

Το εργαστήρι «Τι στ’ αλήθεια φωτογραφίζω;» του Βασίλη Κάντα διερευνά την προβληματική γύρω από το «συνεχίζω να ελκύομαι από μια συγκεκριμένη φωτογραφία που έχω κάνει, για την οποία...

News (07 Φεβ 2019)

Την Πέμπτη 7 Φεβρουαρίου στις 7μ.μ. ο Γιώργος Βογιατζάκης, ο Νικηφόρος Μανδηλαράς και η Χρύσα Σκοπελίτη θα παρουσιάσουν οι ίδιοι τη δουλειά τους στις συναντήσεις της Πέμπτης στην Ελληνοαμερικανική...

News (04 Φεβ 2019)

Η έκθεση αποτελεί επιστέγασμα σεμιναρίου με τον ίδιο τίτλο που διοργάνωσε το Ευρωπαϊκό Κέντρο και παρέδωσε ο Πλάτων Ριβέλλης σε συνολικά 80 φωτογράφους το τετραήμερο 18-21 Μαΐου 2018 στους Δελφούς...

News (01 Φεβ 2019)

Την Παρασκευή 1η Φεβρουαρίου 2019 και ώρα 20:00 η Leica Akademie Greece, εγκαινιάζει την έκθεση φωτογραφίας Φωτογραφικών Εφαρμογών. Ομάδα σπουδαστών της Leica Akademie Greece, για το μάθημα...

News (30 Ιαν 2019)

Το φεστιβάλ σύγχρονης τέχνης Orange Water 4 παρουσιάζει τον Χανιώτη φωτογράφο στην ατομική του έκθεση «Ερμηνεύοντας τα Σύννεφα» με μία σειρά φωτογραφικών...

News (30 Ιαν 2019)

Πώς μπορεί να αποτυπωθεί φωτογραφικά ο εαυτός;  Ο εαυτός μας προσδιορίζεται από τις προσωπικές μας στιγμές, τον ιδιωτικό μας χώρο, την καθημερινή μας ρουτίνα, αυτά που αγαπάμε και εκείνα που...

News (29 Ιαν 2019)

Αριστοτέλης Σαρρηκώστας «ΖΗΝ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΩΣ»  – 40 ΧΡΟΝΙΑ ΦΩΤΟΡΕΠΟΡΤΑΖ | Παρουσίαση στο Μέγαρο Παλαιάς Βουλής Οι Εκδόσεις «Μένανδρος»και ο φωτορεπόρτερ του Associated...

News (29 Ιαν 2019)

Από τις 14 μέχρι και τις  28 Φεβρουαρίου η έκθεση "Shoot me now" θα κοσμεί τους τοίχους της γκαλερί Moρφές, η οποία διοργανώνεται από τα Μαθήματα Φωτογραφίας στο...

News (29 Ιαν 2019)

Στα πλαίσια της ενότητας "ΚΥΠΡΙΟΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΙ", η Φωτογραφική Εταιρεία Κύπρου φιλοξενεί τον φωτογράφο Ανδρέα Βασιλείου. Ο Ανδρέας Βασιλείου είναι αυτοδίδακτος φωτογράφος. Του αρέσει η φωτογραφία...