Ο Κύκλωπας με τον Αχιλλέα Νάσιο

-Η φωτογραφία είναι ιμπεριαλίστρια.

Η σιωπή που απλώθηκε μετά από αυτή τη φράση του, με έκανε να νοιώσω σαν σκύλος που περιμένει κόκκαλο. Πρέπει να είχα πολύ αστεία έκφραση, γιατί μόλις με κοίταξε, ξέσπασε σε γέλια. Γέλασα αμήχανα κι εγώ.

- Δεν πάει παρά ενάμισυ αιώνας από τότε που ανακαλύφθηκε και μέχρι σήμερα, κατάφερε να τρυπώσει παντού. Στις τέχνες και τις επιστήμες. Στη δημοσιογραφία και τη διαφήμιση. Στα πορτοφόλια και στα σπίτια των ανθρώπων. Στα διαστημόπλοια. Παντού. Μοιάζει πιά να ‘ναι τόσο φυσικό, που κανείς δεν το προσέχει. Να δείς που σε λίγο θα ξεχάσουμε να γράφουμε. Όταν αυτή η διαδικασία απλοποιηθεί, τότε θ’ αποκτήσουν ακόμα πιό πολλοί άνθρωποι ενδιαφέρον για τη φωτογραφία. Δεν ξέρω το πότε, αλλά κάποια στιγμή, να μου το θυμηθείς, θ’ αρχίσουν όλοι να γράφουν με φωτογραφίες. Το πιό πιθανό είναι, αν ζούμε εμείς ως τότε, να ‘μαστε πρωτοπόροι, μιάς κι έχουμε ακόμη τόσο πρώϊμα κινήσει. Ίσως να χρειαστεί κάποτε, να φανερώσουμε αυτά που μαθαίνουμε τώρα.

Δε μπορούσα να ξέρω σε τι βάθος έπεσε η ματιά του καθώς στράφηκε σε μένα, μα ένοιωσα μιάν ανατριχίλα να με διαπερνά. Ο Κύκλωπας με υπολόγιζε γιά κάτι σπουδαίο κι αυτό με τιμούσε αφάνταστα.

- Η χαρά γνωρίζει τρόπους να μας κινεί. Αν τη γυρεύουμε, δε μπορεί να μη τη βρούμε, γιατί μπορεί να βρίσκεται παντού. Αρκεί να τη γυρέψει κανείς μες στις στιγμές. Μες στις ματιές που στέλνει στον έξω κόσμο. Η χαρά όμως δε βρίσκεται εκεί έξω. Μέσα μας κρύβεται και περιμένει να την ξετρυπώσουμε. Το αστείο όμως είναι, ότι επιλέγοντας το που θα στρέψουμε την προσοχή μας, απο τη μία μας κάνει ειδικούς, από την άλλη έχει όμως και τον κίνδυνο να μας κάνει τυφλούς σε όλα τ’ άλλα.

- Τι εννοείς;

- Όταν κάποιος μπαίνει στη διαδικασία αναζήτησης, ψάχνει κάτι συγκεκριμένο. Είναι αναγκασμένος εκ των πραγμάτων να μάθει ν’ αγνοεί τα γύρω και να στοχεύει εκεί που χρειάζεται. Η χαρά όμως μπορεί να βρίσκεται παντού. Σε κάθε ματιά. Είναι δυνατόν ένας αληθινός φωτογράφος να την αγνοήσει;

Φυσικά κι αισθανόμουνα φωτογράφος πιά. Φυσικά ένοιωθα απόλυτα τι εννοούσε. Σα να μάθαινα μεσ’ από τα δικά του μάτια να βλέπω με τις δικές μου ματιές. Όταν όμως έχει να κάνει με κατανόηση, τότε είναι απαραίτητο το σημείο αναφοράς να είναι κοινό. Με ενδιέφερε πάρα πολύ να καταλάβω τι ήταν αυτό που εννοούσε κι όμως δεν το ‘δειξα. Δεν τον διέκοψα με την ελπίδα ότι κάποια στιγμή παρακάτω θα καταλάβαινα.

- Έχεις προσέξει πόσο εύκολα αγκαλιάζουνε οι άνθρωποι τα είδη; Στρατεύονται σε ιδέες, σε πολιτικές, σε τέχνες. Και η φωτογραφία τώρα πιά, ακολουθεί τα πάντα και παντού. Ο φωτογράφος, για να διεκδικήσει τη θέση του στον κόσμο, είναι απ’ ότι φαίνεται αναγκασμένος και αυτός να στρατευτεί. Να εκπροσωπήσει κάποια “πιστεύω”. Να δηλώσει ταυτότητα. Αγωνίζεται να πληροφορήσει με τη φωτογραφία, συχνά όμως δίχως να πληροφορεί την ίδια τη φωτογραφία.

- Τώρα μπερδεύτηκα τελείως, τόλμησα να πω κι αυτό τον έκανε να θυμηθεί ότι υπήρχα. Γέλασε.

- Ψιλά γράμματα, μου είπε. Θα μπορούσα να το πω με άλλα λόγια. Βλέπουμε φωτογραφίες που μας πληροφορούν γιά τα πράγματα εκεί έξω, αλλά βλέπουμε κι άλλες, που μας πληροφορούν για τις δυνατότητες της ίδιας της φωτογραφίας. Αυτές οι δεύτερες εμπλουτίζουν τη γνώση μας ως προς το περιεχόμενο ενός σύμπαντος καθαρά φωτογραφικού. Αυτό μάλλον έχει να κάνει με την ανακάλυψη των τεχνικών δυνατοτήτων του μέσου, αλλά συνήθως περνάει απαρατήρητο, όπως και η αναπνοή από τη ζωή. Αισθανόμαστε την ανάγκη της, μόνο όταν πραγματικά μας λείπει.

- Δηλαδή μόνο οι ειδικές τεχνικές μπορούν να εμπλουτίσουν το φωτογραφικό σύμπαν;

- Το φωτογραφικό σύμπαν βλέπεις είναι καθαρά τεχνολογικό. Δε γνωρίζει καμία αισθητική. Αποτελείται από κανόνες που αν τους τηρεί κανείς μπορεί να έχει το προβλεπόμενο αποτέλεσμα. Αυτό βέβαια δε σημαίνει ότι είναι υποχρεωμένος κανείς να τηρεί δεδομένους κανόνες. Έχει πάντα τη δυνατότητα να διαμορφώσει τους δικούς του κανόνες.

- Και πώς δηλαδή;

Με κοίταξε για λίγο αμίλητος. Σα να μην ήταν σίγουρος αν θέλει να μου μιλήσει γι αυτό. Σα να μην είχε τα λόγια.

- Με τον τρόπο που χειρίζεται την κάμερα. Τον τρόπο που εμφανίζει και που τυπώνει. Η τεχνική είναι αρκετά καθοριστική. Αποσαφηνίζει το ύφος. Όταν κάποιος ανακαλύπτει την τεχνική που τον ενδιαφέρει, αυτή μέσω της οποίας αποδίδεται η αίσθηση της ματιάς του, μπορεί πλέον ν’ αρχίσει να αναπτύσσεται με μεγαλύτερη σιγουριά. Από αυτή τη σταθεροποίηση ξεκινά η εξέλιξη. Έχοντας σαφές σημείο αναφοράς, είναι απλούστερο να εμβαθύνει κανείς στα ζητήματα που τον απασχολούν. Έχοντας τη δυνατότητα να παρατηρεί τις συμπεριφορές του μέσου, αναγνωρίζοντας τους λόγους που προκαλούν τις αλλαγές, μπορεί ν’ ανακαλύπτει νέους κόσμους. Νέες αφηγήσεις. Άγνωστες. Ουσιαστικά μαθαίνουμε έτσι να γνωρίζουμε καλύτερα τον κόσμο.

Σταμάτησε για λίγο να μιλά κι έτσι βρήκα την ευκαιρία να πω κι εγώ.

- Και τον εαυτό μας.

- Και τον εαυτό μας. Και το εγώ μας.

Είπε πονηρά σα να με δοκίμαζε και με κοίταξε μ’ επιμονή μέσα στα μάτια. Στα χείλη μου φανερώθηκε εκείνο το ακριβό χαμόγελο της ευγνωμοσύνης. Δεν είχα ξεστομίσει αυτή τη φράση έτσι απλά. Είχα αρχίσει να καταλαβαίνω ότι απο τότε που απόκτησα τη δυνατότητα να σημειώνω τα βλέμματά μου και να τα αναπαράγω, είχα αρχίσει να ζω μιαν άλλη ζωή. Δεν ήμουν πιά ποτέ μόνος. Είχα αρχίσει μία στενή συνεργασία με τον εαυτό μου. Ο εσωτερικός διάλογος είχε γίνει πολύ πιό συγκεκριμένος. Είχα αρχίσει να συγκεντρώνομαι. Δε μπορώ να πω ότι καταλάβαινα τότε τι ακριβώς ήταν, αλλά αυτό μου συνέβαινε απο τη στιγμή που με κατάκτησε η φωτογραφική δράση. Αφήνοντας το βλέμμα να με οδηγάει στο φως, μάθαινα να βλέπω πιο συνειδητά. Τυπώνοντας τις φωτογραφίες, έβλεπα τι δεν ταίριαζε στις ματιές μου. Μάθαινα τρόπους να γράφω με το φως. Ν’ αναγνωρίζω σφάλματα και να ανακαλύπτω τρόπους τα τα διορθώνω πριν να προλάβουν να γίνουν συνήθεια κι αρχίσουν να μετράνε σαν σωστά. Κάθε ημέρα αντίκρυζα τον κόσμο με μιά καινούργια ματιά. Πιό καθαρή. Ήμουν πιό σίγουρος για εκείνο που ήθελα, ή τουλάχιστο έτσι νόμιζα. Η φωτογραφία είχε σίγουρα αρχίσει να φανερώνεται μπροστά μου σαν δρόμος. Ένας δρόμος προς την τακτοποίηση του τίποτα.

Πρόσφατα Άρθρα

News (08 Ιουν 2018)

Τι είναι οικείο για τον καθένα μας; Υπάρχει μια συγκεκριμένη εννοιολογική ερμηνεία; Πρόκειται για μια έννοια αντικειμενικά αναγνωρίσιμη απ’ άκρη σ’ άκρη ή για μια έννοια βαθειά συναισθηματική,...

News (04 Ιουν 2018)

Ξεκινήσαν μία γοητευτική προσπάθεια φωτογραφικής αναζήτησης, χωρίς προθέσεις αποτύπωσης αντικειμένων ή μεταφοράς και διάσωσης γεγονότων, αλλά με την περιέργεια και το πάθος να γνωρίσουν και να...

News (04 Ιουν 2018)

Το εργαστήριο φωτογραφίας του Δήμου Πετρούπολης σας προσκαλεί στην ετήσια έκθεση του.  Οι μαθητές του τμήματος παρουσιάζουν φωτογραφίες πορτρέτων καθώς και εικόνες από στιγμές της...

News (02 Ιουν 2018)

Hiraeth [hiraɪ̯θ] a homesickness for a home to which you cannot return, a home which maybe never was; the nostalgia, the yearning, the grief for the lost places of your past. Η παρούσα έκθεση...

News (23 Μαϊ 2018)

«Αν η γη ήταν ένα κράτος, η πρωτεύουσά του θα ήταν η Κωνσταντινούπολη» Μέγας Ναπολέων Οι «Εκδόσεις Μένανδρος» παρουσιάζουν ένα ιδιαίτερο λευκωματικό αφιέρωμα, ανεκτίμητης συλλεκτικής και...

News (18 Μαϊ 2018)

Θραύσματα επικοινωνίας από κάποιον που έχει μάθει να ζει μέσα σε μια φούσκα.  Μηνύματα προς άγνωστο αποδέκτη, σε έναν κώδικα που ακόμα δεν έχω αποκρυπτογραφήσει πλήρως.  Αυτή είναι μια...

News (15 Μαϊ 2018)

Σε δύο νησιά φέτος το Διεθνές Φεστιβάλ Φωτογραφίας: Θα ανοίξει τα πανιά του στην Πάρο και θα κλείσει στην Πάτμο. Η  μεγάλη επιτυχία του “Photosphere”, που διοργανώθηκε πέρυσι μόνο στην Πάτμο,...

News (09 Μαϊ 2018)

2017 – 2018, δύο χρονιές δημιουργικές γεμάτες ιδέες, εικόνες. Εικόνες αποτυπωμένες, αναμνήσεις σε μικρούς και μεγάλους. Εικόνες αποτυπωμένες για σας στο χαρτί. Φωτογραφίες από τόπους, από...

Agora (08 Μαϊ 2018)

Η γερμανική κατασκευάστρια φωτογραφικών συστημάτων Rollei ανακοίνωσε την επιστροφή της θρυλικής Rolleiflex TLR (Τwin-lens Reflex), με τη μορφή μίας στιγμιαίας κάμερας η οποία...

News (07 Μαϊ 2018)

Η Φωτογραφική Λέσχη Ελευσίνας προσκαλεί την φωτογράφο Νατάσσα Κοτσάμπαση να παρουσιάσει την φωτογραφική της δουλειά,στο χώρο του Καλλιτεχνικού Εργαστηρίου Ελευσίνας (Θριάσιος Μουσική Σχολή – Ίωνος...

News (02 Μαϊ 2018)

"Το λίκνο αιωρείται πάνω από άβυσσο και η κοινή νοημοσύνη λέει, ότι η ύπαρξη δεν είναι παρά αιφνίδιο ρήγμα φωτός ανάμεσα σε δύο αιωνιότητες ερέβους". Αυτές είναι οι πρώτες γραμμές της αυτοβιογραφίας...

News (28 Απρ 2018)

Ο Φωτομαραθώνιος είναι μια δράση η οποία ενθαρρύνει τους ανθρώπους να δουν την πόλη μέσα από μια νέα διάσταση. Τους ωθεί, μέσα από μια φωτογραφική πρόκληση να ανακαλύψουν νέες έννοιες σε γνωστές και...